گزارش طرح «معلمی در بحران»
با همراهی مهرگیتی و مدرسه معلمی الفب
طرح «معلمی در بحران» در روزهایی شکل گرفت که از ۹ اسفند ۱۴۰۴، با اختلال گسترده در اینترنت، روند معمول آموزش در بسیاری از مناطق کشور متوقف شده بود. هدف این طرح حفظ ارتباط با معلمان و تسهیلگران طرح آموزش معلمان مهرگیتی و مدرسه معلمی الفب، شنیدن وضعیت آنها و شناسایی دقیق نیازهای آموزشیشان در شرایط جنگی بود.
در این طرح، ۲۲ تسهیلگر مسئولیت تماس و گفتوگو با معلمان را بر عهده گرفتند تا با ایفای نقش تسهیلگرانه خود، به حفظ ارتباط حدود ۳۰۰ آموزگار الفب با نزدیک به ۱۰ هزار دانشآموز در سراسر کشور یاری رسانند. نتایج نشان میدهد که حدود ۸۱ درصد معلمان، حتی در شرایط بحران، تمایل جدی به تداوم نقش آموزشی خود داشتهاند.
در بخش نیازسنجی، چند محور اصلی بهعنوان نیازهای پرتکرار دیده شد: آموزش مجازی (بهویژه در بسترهای ناپایدار)، روشهای تدریس در کلاسهای آنلاین یا نیمهآنلاین، دسترسی به محتوای استاندارد و قابل اعتماد برای استفاده در این شرایط، و در کنار آن، راهکارهایی برای برقراری ارتباط مؤثر با دانشآموزانی که در فضای اضطراب، ناامنی و نگرانی زندگی میکنند.
نتایج طرح فقط به سطح نیازسنجی محدود نماند و بخشی از خروجی آن، جمعآوری ایدهها و نمونه فعالیتهایی بود که در عمل توسط معلمان اجرا یا پیشنهاد شده بود. فعالیتهایی مانند شاهنامهخوانی، ارسال پیامها و نامههای امیدبخش، گفتوگو با خانوادهها درباره تجربه جنگ و ثبت روایتها، تماس تلفنی با دانشآموزان و استفاده از پیامک و پیام صوتی تلاشهایی بودند که به حفظ پیوند میان معلم و دانشآموز کمک کردند. این فعالیتها نشان داد که حتی در غیاب کلاس رسمی و منظم، امکان طراحی تجربههای ساده، اما معنادار برای ادامه ارتباط آموزشی و انسانی وجود دارد.
بهطور کلی، نتایج طرح «معلمی در بحران» سه دستاورد مهم داشته است:
۱. حفظ و مستندسازی ارتباط با بخش بزرگی از معلمان در شرایط جنگ
۲. دستیابی به تصویری عدددار و مشخص از میزان تمایل، ظرفیت و محدودیتهای معلمان برای ادامه فعالیت آموزشی
۳. شناسایی روشن نیازهای آموزشی و روانی معلمان و دانشآموزان در زمان بحران، که میتواند مبنای طراحی برنامههای هدفمندتر، محتواهای استاندارد و سازوکارهای پشتیبانی در بحرانهای آینده باشد.
این تجربه نشان میدهد که طرح «معلمی در بحران» فراتر از یک واکنش کوتاهمدت، میتواند به عنوان یک الگوی اولیه برای برنامهریزی آموزشی در شرایط اضطراری مورد استفاده قرار گیرد.